| 1. Nazwa obiektu: |
Odsłonięcie piaskowców dolnojurajskich w Gromadzicach |
| 2. Typ obiektu: |
odsłonięcie geologiczne naturalne |
| 3. Współrzędne GPS: |
Φ:
50° 53' 15,600"
Δ:
21° 21' 48,220"
|
| 4. Przynależność administracyjna: |
- świętokrzyskie - ostrowiecki - Bodzechów (gm. wiejska)
|
| 4.1 Miejscowość: |
Gromadzice |
| 5. Kraina geograficzna: |
|
| 6. Opis lokalizacji obiektu: |
w północnej części wsi Gromadzice, w zboczu doliny Kamionki, dojście od przystanku autobusowego (pierwszego jadąc od Szewnej) – ok. 100 m drogą polną do rzeki Kamionki, przejście mostem do lasu i dalej zboczem doliny w kierunku zachodnim. Po około 500 m napotykamy głęboko wcięty wąwóz, w którego górnej części znajduje się duży kamieniołom i naturalne odsłonięcia. Dogodniejsze dojście do tego kamieniołomu jest obecnie od wsi Miłków, idąc drogą polną od południowego krańca wsi w kierunku zachodnim około 900 m. |
| 7. Forma własności terenu: |
prywatna |
| 8. Nr i nazwa arkusza mapy: |
818 Ostrowiec Świętokrzyski |
| 1. Długość: | od: 80 m |
| 2. Szerokość: | brak |
| 3. Wysokość: | od: 1 m do: 10 m |
| 4. Powierzchnia: | brak |
| 5. Objętość: | brak |
| 6. Wysokość n.p.m.: | 236 m |
| 7. Inne mierzalne cechy: | brak |
| 1. Forma własności obiektu: | prywatna |
| 2. Status: | poza obszarem chronionym |
| 3. Status - uwagi: | Obiekt powinien być objęty ochroną w randze pomnika przyrody. |
| 4. Stan zachowania obiektu: |
- wymaga prac konserwacyjnych
|
| 5. Położenie | na uboczu |
| 6. Dostępność: | trudno dostępny |
| 7. Ekspozycja: | wymagający przygotowania do ekspozycji |
| 8. Ranga obiektu: | regionalna |
| 9. Uwagi o położeniu i dostępności: | Dojscie od strony Gromadzic jest utrudnione z powodu braku bezpiecznego mostu na rzece Kamionce. |
| 10. Ocena atrakcyjności turystycznej: |
|
| 11. Ocena atrakcyjności dydaktycznej: |
|
| 12. Ocena atrakcyjności naukowej: |
|
| 13. Ogólna ocena atrakcyjności obiektu: | Skałki we wschodnim zboczu doliny Kamionki stanowią urozmaicenie krajobrzu. Stąd pochodzą pierwsze w Polsce zlaleziska flory dlnojurajskiej oraz tropó gadów. |
| 14. Pozostałe uwagi: | brak |
| 1. Regiony strukturalne Polski: |
- obrzeżenie mezozoiczne Gór Świętokrzyskich
|
| 2. Wiek geologiczny: | |
| 3.1 Litologia: |
- Piaskowce
- Iłowce piaszczyste
|
| 3.2 Forma rzeźby terenu: | |
| 3.3 Geneza: | |
| 4. Opis geostanowiska: | W kamieniołomie, w górnej części wąwozu, odsłania się piaskowiec drobnoziarnisty, łupko-waty z Unionidae, pod nim spoczywa piaskowiec średnioławicowy bez oddzielności łupkowej, podesłany metrowej grubości warstwą iłowców piaszczystych białych i popielatych, z licznymi odciskami roślin i pionowymi kanałami po korzeniach. Z tych osadów opisano 19 gatunków flory wczesnojurajskiej(m.in. Phlebopteris elegant Presl, Ph. Angustiloba (Presl) Hirm. Et Hoer., Thaumatopteris scenki Nath., Dictyophyllum nilssoni (Brong.) Goepp., Neocalamites hoerensis (Schimp.) Halle, Ixostrobus siemiradzkii Rac.). Stwierdzono tu ponadto liczne skamieniałości śladowe: Palaeophycus sp., Helminuthopsis sp. oraz ślady gadów ptasiomiedniczych Moyenisauropus cf. natator Ellenberg. Niższą część profilu obserwować można po drugiej stronie wąwozu, w ścianie południowej kamieniołomu, gdzie odsłaniają się gruboławicowe piaskowce warstwowane przekatnie. Wyżej opisana sekwencja skalna stanowi strop formacji zagajskiej.
Są to typowe osady rzek meandrujących z piaskowcami wypełniającymi kanały i mułowcami, bogatymi w napławioną florę i ze śladami korzeni in situ, osadzającymi się poza korytem na obszarze równi zalewowej. Idąc ku górze profilu obserwuje się stopniowy spadek energii środowiska. Sedymentacja zachodzi w jeziorach i bagnach równi zalewowej/ deltowej. |
| 1. Opracowanie: |
|
| 2. Aktualizacje: |
| Autor aktualizacji |
Zakres zmian |
Mader Anna
30.11.2015 07:45:56
|
Utworzenie karty w ramach projektu Aktualizacja i utrzymanie Centralnego Rejestru Geostanowisk Polski (CRGP) .
typ: Process
|
Romanek Andrzej
01.12.2015 11:33:50
|
Koordynacja i weryfikacja merytoryczna karty
typ: Process
|
Romanek Andrzej
01.12.2015 11:33:57
|
Publikacja i udostępnienie karty
typ: Process
|
|
| Autor |
Tytuł |
Publikacja |
Rok wydania |
Uwagi |
ISBN |
| Gierliński G. |
Sauropod tracks in the Early Jurassic of Poland |
Acta Palaeontologica Polonica, 42, 4: 533–538 |
1997 |
|
|
| Gierliński G., Pieńkowski G. |
Dinosaur track assemblages from the Hettangian of Poland |
Geological Quarterly, 43, 3: 329–246 |
1999 |
|
|
| Gierliński G., Sawicki G. |
New sauropod tracks from the Lower Jurassic of Poland |
Geological Quarterly, 442, 4: 477–480 |
1998 |
|
|
| Makarewiczówna A. |
Flora dolnoliasowa okolic Ostrowca |
Prace Zakładu Geologii Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie, 3: 1–49 |
1928 |
|
|
| Pieńkowski G. |
Środowiska sedymentacyjne dolnego liasu północnego obrzeżenia Gór Świętokrzyskich |
Przegląd Geologiczny, 4: 223–231 |
1983 |
|
|
| Pieńkowski G. |
Early Liassic trace fossils assemblages from the Holy Cross Mountains, Poland: their distribution in continental and marginal marine environments |
Spec. Publ. Soc. Econ. Paleont. Miner., 35: 37–51 |
1985 |
|
|
| Pieńkowski G. |
Eustatically-controlled sedimentation in the Hettangian-Sinemurian (Early Liassic) of Poland and Sweden |
Sedimentology, 38: 503–518 |
1991 |
|
|
| Pieńkowski G. |
The epicontinental Lower Jurassic of Poland |
Polish Geological Institute, Speccial Papers, 12: 1-154 |
2004 |
|
|
| Raciborski M. |
Flora retycka północnego stoku Gór Świętokrzyskich |
Rozprawy Wydziału Matematyczno – Przyrodniczego Akademii Umiejetności w Krakowie, Ser. 2, 3: 292–326 |
1891 |
|
|
| Samsonowicz J. |
Cechsztyn, trias i lias na północnem zboczu Łysogór |
Sprawozdania Polskiego Instytutu Geologicznego, 5(1): 1–281 |
1929 |
|
|
| Samsonowicz J. |
Objaśnienia arkusza Opatów. Ogólna mapa geologiczna Polski w skali 1:100 000 |
Zeszyt 1, ss. 117. Państwowy Instytut Geologiczny, Warszawa |
1934 |
|
|
|