| 1. Nazwa obiektu: |
Jaskinia Bajka |
| 2. Typ obiektu: |
inne |
| 3. Współrzędne GPS: |
Φ:
53° 13' 09,000"
Δ:
18° 10' 46,000"
|
| 4. Przynależność administracyjna: |
- kujawsko-pomorskie - bydgoski - Dobrcz (gm. wiejska)
|
| 4.1 Miejscowość: |
Gądecz |
| 5. Kraina geograficzna: |
|
| 6. Opis lokalizacji obiektu: |
Jaskinia znajduje się w miejscowości Gądecz, na terenie parku dworskiego, około 20 km na północny wschód od Bydgoszczy i około 2 km na północny wschód od miejscowości Strzelce Górne, pomiędzy miejscowościami Strzelce Górne i Kusowo. Do jaskini można dotrzeć od strony parku dworskiego w Gądeczy idąc około 500 m wzdłuż jaru i schodząc następnie po jego ścianie do jaskini, albo skręcając w prawo za płotem parku, pokonać około 600 m drogi wzdłuż jaru aż do słabo zachowanych drewnianych schodków prowadzących do jego dna i dalej, po pokonaniu strumienia, wspiąć się około 12 m po ścianie jaru do jaskiń.
Do jaskini prowadzą tablice turystyczne, a przy drodze w wąwozie, w miejscu ścieżki i schodów drewnianych prowadzących do jaskini, znajduje się tablica informacyjna Zespołu Parków Krajobrazowych Chełmińskiego i Nadwiślańskiego. |
| 7. Forma własności terenu: |
skarb państwa |
| 8. Nr i nazwa arkusza mapy: |
280 Osielsko |
| 1. Długość: | od: 10 m do: 19 m |
| 2. Szerokość: | brak |
| 3. Wysokość: | brak |
| 4. Powierzchnia: | brak |
| 5. Objętość: | brak |
| 6. Wysokość n.p.m.: | 85 m |
| 7. Inne mierzalne cechy: | Jaskinia "Bajka" składa się z dwóch komór o pólnocnej ekspozycji wejść. Pomiędzy komorami jaskiń znajduje się tzw. Dziura z Filarkiem posiadająca dwa otwory wejściowe o głębokości około 1,5 m. Jaskinia ma kilkanaście metrów kwadratowych powierzchni. |
| 1. Forma własności obiektu: | skarb państwa |
| 2. Status: | chroniony |
| 3. Status - uwagi: | Obiekt jest pomnikiem przyrody, ale brak na ten temat jakiejkolwiek informacji w terenie.
Nadwiślański Park Krajobrazowy.
Natura 2000: Dolina Dolnej Wisły PLB 040003, Solecka Dolina Wisły PLH 040003 |
| 4. Stan zachowania obiektu: | |
| 5. Położenie | w pobliżu szlaku turystycznego |
| 6. Dostępność: | trudno dostępny |
| 7. Ekspozycja: | wymagający przygotowania do ekspozycji |
| 8. Ranga obiektu: | krajowa |
| 9. Uwagi o położeniu i dostępności: | Obiekt trudno dostępny, szczególnie w okresie opadów. Dojście do komór jaskini wymaga pokonania szlaku trekingowego przez strumień i pod skalnym nawisem. |
| 10. Ocena atrakcyjności turystycznej: |
|
| 11. Ocena atrakcyjności dydaktycznej: |
|
| 12. Ocena atrakcyjności naukowej: |
|
| 13. Ogólna ocena atrakcyjności obiektu: | Atrakcyjność obiektu wysoka, ze wzgledu na unikatowy charakter - jaskini w tej części Polski oraz w osadach z okresu zlodowacenia Wisły. Zlokalizowana jest ona na skarpie głębokiego jaru, którym płynie malowniczy strumyk. |
| 14. Pozostałe uwagi: | Obiekt niezwykle atrakcyjny dla miłośników aktywnego spędzania czasu. Znajduje się w pobliżu zielonego szlaku turystycznego, ale sam szlak nie dochodzi do jaskini. |
| 1. Regiony strukturalne Polski: | |
| 2. Wiek geologiczny: | |
| 3.1 Litologia: | |
| 3.2 Forma rzeźby terenu: | |
| 3.3 Geneza: | |
| 4. Opis geostanowiska: | Kompleks „Jaskinia Bajka” tworzą trzy niewielkie jaskinie: „Bajka I” i „Bajka II” oraz „Dziura z Filarkiem”. Jaskinie utworzyły się w osadach plejstoceńskich – piaskowcach i zlepieńcach o spoiwie węglanowym. Piaskowce powstały z osadów wodnolodowcowych fazy poznańskiej ostatniego zlodowacenia; są to w różnym stopniu, najczęściej silnie scementowane węglanem wapnia piaski i żwiry, tworzące bryły kilkudziesięciometrowej długości i od kilku do kilkunastometrowej miąższości. W wielu miejscach jest widoczne słabe warstwowanie piaskowców. Powstanie piaskowców najprawdopodobniej można wiązać z lokalnym wytrącaniem węglanu wapnia (CaCO3) w środowisku wodnym w trakcie roztapiania i dezintegracji czoła lądolodu. Jaskinie utworzyły się w po etapie sedymentacji piaskowców w wyniku procesów krasowych.
Piaskowce odsłaniają się w niewielu miejscach w tym rejonie, czasami tworzą niewielkie skupienia, luźno ułożone w obrębie osadów wodnolodowcowych. W Gądeczu, w miejscu utworzenia jaskiń, ich odsłonięcia można obserwować w południowym stoku wąwozu, w miejscu połączenia z doliną Wisły.
Największa z trzech jaskiń to „Jaskinia Bajka I”. Jest wykształcona jako sala z kilkoma wnękami , z krótkim korytarzykiem wejściowym. Wysokość jaskini to kilka metrów, natomiast długość 19 metrów. „Jaskinia Bajka II” ma długość 10 metrów i ma nieco dłuższy korytarz wejściowy i jedną nieregularną salę z usytuowanym na jej końcu naciekiem kalcytowym. Trzecia – najmniejsza jaskinia ma tylko 1,5 metra długości i wejście przedzielone filarkiem, stąd jej nazwa „Dziura z Filarkiem”.
Wąwóz, w zboczu którego odsłaniają się piaskowce, bardzo głęboko wcina się w wysoczyznę polodowcową (ponad 20 metrów), tworząc ściany o stromym nachyleniu. W jego dnie płynie obecnie niewielki ciek, natomiast w ścianach wąwozu, przy jego dnie znajdują się wysięki wody zabarwionej na pomarańczowo ze względu na obecność związków żelaza. |
| 1. Opracowanie: |
- Grażyna Miotk-Szpiganowicz
|
| 2. Aktualizacje: |
| Autor aktualizacji |
Zakres zmian |
Kucharska M., Krawczyk M.
05.02.2018 12:57:21
|
Dokumentacja graficzna
Uwagi o położeniu i dostępności
Numer i nazwa arkusza mapy SMGP 1:50000
Opis geostanowiska
Opis lokalizacji obiektu
typ: User
|
Kucharska Magdalena
06.02.2018 10:43:41
|
Aktualizacja karty w ramach projektu Aktualizacja i utrzymanie Centralnego Rejestru Geostanowisk Polski (CRGP) .
typ: Process
|
Szarafin Tomasz
23.02.2018 06:47:36
|
Koordynacja i weryfikacja merytoryczna karty
typ: Process
|
Kowalska Maja
14.03.2018 12:01:25
|
Publikacja i udostępnienie karty
typ: Process
|
|
| Autor |
Tytuł |
Publikacja |
Rok wydania |
Uwagi |
ISBN |
| Baryła J., Urban J., Zagórski S. |
Jaskinie Niżu Polskiego, Warszawa |
PWN |
1998 |
|
|
| Wysłouch J. |
Jaskinia nad Wisłą. |
Na Szlaku, nr 2; 30-31. |
2004 |
|
|
| Hermann A. |
Jaskinie w Gądeckim Jarze. |
Kujawy i Pomorze, nr 1 (7); 4-9. |
2008 |
|
|
| Kozłowska M., Kozłowski I. |
Szczegółowa Mapa Geologiczna Polski w skali 1:50 000, ark. Bydgoszcz Wschód |
Państwowy instytut Geologiczny, Warszawa |
1992 |
|
|
| Kozłowska M., Kozłowski I. |
Objaśnienia do SMGP w skali 1:50 000, ark. Bydgoszcz Wsch. |
Państwowy Instytut Geologiczny, Warszawa |
1992 |
|
|
| Jaroszewski W., Marks L., Radomski A. |
Słownik geologii dynamicznej. |
Wydawnictwa Geologiczne. Warszawa |
1985 |
|
83-220-0196-7 |
|