| 1. Nazwa obiektu: |
Torfowe Kłyle |
| 2. Typ obiektu: |
elementy rzeźby - formy akumulacji |
| 3. Współrzędne GPS: |
Φ:
54° 42' 34,700"
Δ:
18° 38' 58,920"
|
| 4. Przynależność administracyjna: |
- pomorskie - pucki - Jastarnia (gm. miejska)
|
| 4.1 Miejscowość: |
Jastarnia |
| 5. Kraina geograficzna: |
- Mierzeja Helska
- Pobrzeża Południowobałtyckie
- Pobrzeże Gdańskie
|
| 6. Opis lokalizacji obiektu: |
Obiekt położony jest na Mierzei Helskiej, na południowy-zachód od Jastarni, nad Zatoką Pucką. Dojście do niego możliwe jest od stacji benzynowej na ul. Adama Mickiewicza lub od ul. Polnej w Jastarni. Po Torfowych Kłylach prowadzi ścieżka przyrodnicza. |
| 7. Forma własności terenu: |
skarb państwa |
| 8. Nr i nazwa arkusza mapy: |
7 Jastarnia |
| 1. Długość: | do: 1100 m |
| 2. Szerokość: | do: 400 m |
| 3. Wysokość: | brak |
| 4. Powierzchnia: | brak |
| 5. Objętość: | 485300 m3 |
| 6. Wysokość n.p.m.: | brak |
| 7. Inne mierzalne cechy: | brak |
| 1. Forma własności obiektu: | skarb państwa |
| 2. Status: | chroniony |
| 3. Status - uwagi: | Torfowe Kłyle objęte zostały formą ochrony przyrody jako użytek ekologiczny. Znajdują się na obszarze Nadmorskiego Parku Krajobrazowego (powołanego w 1978r.), który wraz z otuliną włączony jest jako jeden z cenniejszych fragmentów polskiego wybrzeża do międzynarodowego systemu Obszarów Chronionych Morza Bałtyckiego (BSPA-HELCOM). Znajduje się na obszarze Europejskiej Sieci Ekologicznej Natura 2000 Zatoka Pucka i Półwysep Helski PLH 220032 oraz Zatoka Pucka PLB 220005. |
| 4. Stan zachowania obiektu: | |
| 5. Położenie | na szlaku turystycznym |
| 6. Dostępność: | łatwo dostępny |
| 7. Ekspozycja: | dobrze wyeksponowany |
| 8. Ranga obiektu: | regionalna |
| 9. Uwagi o położeniu i dostępności: | W okresach większych opadów lub sztormów teren miejscami trudno dostępny, ze względu na stagnującą wodę. |
| 10. Ocena atrakcyjności turystycznej: |
|
| 11. Ocena atrakcyjności dydaktycznej: |
|
| 12. Ocena atrakcyjności naukowej: |
|
| 13. Ogólna ocena atrakcyjności obiektu: | Celem ochrony użytku ekologicznego Torfowe Kłyle jest zachowanie żerowisk i miejsca odpoczynku ptaków wędrownych, oraz zróżnicowanych nieleśnych zbiorowisk roślinnych charakterystycznych dla ekstensywnie użytkowanych zatorfionych wybrzeży niskich Półwyspu Helskiego (szuwar sitowca nadmorskiego, wilgotne murawy z mietlicą rozłogową).
Występują tu rzadkie rośliny halofilne charakterystyczne dla słonaw i szuwaru sitowca nadmorskiego - świbka morska, mlecznik nadmorski, muchotrzew solniskowy, sit Gerarda, sitowiec nadmorski, oczeret Taberneumontana Schoenoplectus. W pasie plaży usłanym kidziną, pod koniec lata pojawiają się typowo nadmorskie gatunki: solanka kolczysta, honkenia piaskowa, rukwiel nadmorska. W sąsiedztwie plaży znajdują się siedliska muraw napiaskowych z gatunkami roślin objętymi ochroną oraz zagrożonymi: mikołajkiem nadmorskim, groszkiem nadmorskim, turzycą piaskową.
Do cennych gatunków fauny należą ptaki gniazdujące na obszarze szuwaru trzcinowego: trzcinniczek, potrzos, wąsatka, rokitniczka. Krzewiaste zarośla są miejscem gniazdowania pokrzewek i gąsiorka. W różnych porach roku można obserwować wielogatunkowe stada mew, pojawia się: mewa siodłata, żółtonoga, srebrzysta, pospolita, śmieszka, mała, a także znacznie rzadziej obserwowane mewy arktyczne - mewa trójpalczasta, blada, polarna. W okresie migracji licznie gromadzą się tu kszyki, łęczaki, biegusy zmienne, czajki, niekiedy bataliony, drobne ptaki śpiewające - zięby, rudziki, świergotki łąkowe, pliszki siwe i zółte. Żerują tu również migrujące gatunki ptaków szponiastych: krogulec, myszołów zwyczajny, myszołów włochaty, błotniak stawowy.
Największym zagrożeniem dla tego obszaru jest osuszanie terenów oraz wylewanie ścieków komunalnych do Zat. Puckiej.
Na terenie Torfowych Kłyli utworzono ścieżkę przyrodniczą. Przebiega przez kompleks łąk i dawnych pastwisk położonych nad Zatoką Pucką. Ma długość 2 km, na jej trasie znajduje się siedem ponumerowanych przystanków (Zastępczy las brzozowy po olsie; Szuwar trzcinowy; Ptaki szuwaru trzcinowego; Roślinność przyzatokowych wydm i plaży; Ptaki zarośli; Drzewostan dębowy - pozostałość dawnej dąbrowy pomorskiej; Roślinność solniskowa). Najlepszym okresem zwiedzania ścieżki są miesiące od maja do października.
Nazwa obszaru "Torfowe Kłyle" w języku kaszubskim oznacza doły torfowe zalane wodą. |
| 14. Pozostałe uwagi: | brak |
| 1. Regiony strukturalne Polski: |
- obniżenie perybałtyckie (synekliza perybałtycka)
|
| 2. Wiek geologiczny: | |
| 3.1 Litologia: |
- Piaski (piaski, piaski z...)
- Torfy
|
| 3.2 Forma rzeźby terenu: | |
| 3.3 Geneza: | |
| 4. Opis geostanowiska: | Torfowe Kłyle powstały na niskim wybrzeżu zalewowym, na odzatokowym brzegu Półwyspu Helskiego na zachód od Jastarni. Wzdłuż brzegu Zatoki Puckiej, na odcinku Chałupy-Jastarnia ciągną się niskopołożone, płaskie, bezleśne i częściowo podmokłe równiny akumulacji organicznej. Torfowe Kłyle są największą równiną nadzatokową na Pólwyspie. Występują tu równiny torfowe i organogeniczno-mineralne. Na Półwyspie Helskim woda gruntowa zalega płytko. W okresach wysokich stanów morza, woda gruntowa pojawia się na powierzchni tworząc lokalne podmokłości. Niskie wybrzeża zalewowe są zasilane wodami słodkimi (opadowymi, gruntowymi i powierzchniowymi) oraz słonymi wodami Zatoki Puckiej pochodzącymi z okresowych zalewów sztormowych i podsiąkania. Spowodowało to wykształcenie specyficznych, unikalnych na krajową skalę zasolonych siedlisk. Utworzone są głównie przez gleby torfowe i mursze. Na brzegu gromadzi się kidzina, czyli wyrzucane przez wodę i rozkładające się szczątki organiczne pochodzące z lądu i wody.
Obszar ten ma częściowo pochodzenie antropogeniczne, utworzony jest przez wyrobiska potorfowe po eksploatacji cienkich warstewek torfu. Dawniej na terenie tym istniało wylewisko nieczystości oraz wysypisko śmieci. |
| 1. Opracowanie: |
|
| 2. Aktualizacje: |
brak aktualizacji
|
| Autor |
Tytuł |
Publikacja |
Rok wydania |
Uwagi |
ISBN |
| Anna Tomczak |
Objaśnienia do Szczegółowej mapy geologicznej Polski w skali 1:50 000, arkusz Jastarnia (7) i Hel (17) |
Państwowy Instytut Geologiczny, Warszawa |
2000 |
|
|
| Jerzy Król |
Objaśnienia do Mapy geologiczno-gospodarczej w skali 1:50 000, arkusz Jastarnia (7) |
Państwowy Instytut Geologiczny, Warszawa |
2003 |
|
|
| Grzegorz Rąkowski (red.), Małgorzata Smogorzewska, Agata Janczewska, Jolanta Wójcik, Małgorzata Walczak, Zbyszko Pisarski |
Parki krajobrazowe w Polsce |
Instytut Ochrony Środowiska, Warszawa |
2004 |
|
83-85805-73-7 |
| Grzegorz Rąkowski, Małgorzata Walczak, Małgorzata Smogorzewska |
Obszary Natura 2000 w Polsce I, Obszary specjalnej ochrony ptaków |
Instytut Ochrony Środowiska, Warszawa |
2010 |
|
978-83-60312-71-1 |
| Grzegorz Rąkowski, Małgorzata Walczak, Małgorzata Smogorzewska |
Obszary Natura 2000 w Polsce II, Specjalne obszary ochrony siedlisk w Polsce Północnej |
Instytut Ochrony Środowiska, Warszawa |
2012 |
|
978-83-60312-22-3 |
| Maciej Przewoźniak (red.) |
Ochrona przyrody w regionie gdańskim |
Wojewódzka Komisja Ochrony Przyrody w Gdańsku |
1995 |
|
83-86001-15-1 |
| Aleksander Janta (red.) |
Nadmorski Park Krajobrazowy |
Nadmorski Park Krajobrazowy, Władysławowo |
1997 |
|
83-909023-0-3 |
|
http://www.jastarnia.pl/sciezkaprzyrodniczatorfoweklyl.html |
|
|
|
|
|
http://www.npk.org.pl/page,277,Torfowe_Klyle |
|
|
|
|
|