| 1. Nazwa obiektu: |
Jaskinia Piekło |
| 2. Typ obiektu: |
inne |
| 3. Współrzędne GPS: |
Φ:
50° 49' 51,600"
Δ:
20° 25' 56,400"
|
| 4. Przynależność administracyjna: |
- świętokrzyskie - kielecki - Chęciny
|
| 4.1 Miejscowość: |
Gałęzice |
| 5. Kraina geograficzna: |
|
| 6. Opis lokalizacji obiektu: |
Jaskinia znajduje się w NW zboczu Góry Żakowej (Góry Skibskie), w pobliżu wschodniego krańca wsi Gałęzice. Dotrzeć do niej można z kilku kierunków: od północy z Gałęzic, od południa ze Skib, od wschodu z Zelejowej lub Szewców a z Chęcin przez Skiby lub Zelejową. Najkrótsza droga prowadzi z Gałęzic. Na wschodnim krańcu wsi, ok. 300 m od skraju lasu, gdzie znajduje się drewniana wiata, należy skręcić na południe i drogą polną (ok. 80 m) dojść do zabudowań ostatniego gospodarstwa, obejśc je i dojść do ścieżki prowadzącej po stromych schodkach do jaskini. Można dojść także od drewnianej wiaty, idąc drogą leśną na południe ok. 500 m, po dojściu do niebieskiego szlaku skręcić na zachód i przejść szlakiem jeszcze 250 m. Ruszając z górnego rynku w Chęcinach ku zachodowi w kierunku Polichna, po ok. 400 m za obwodnicą Chęcin skręcamy w prawo, w kierunku Skib, gdzie pojawiają się już drogowskazy kierujące do jaskini. Ze Skib (centrum wsi) pieszo, zgodnie ze drogowskazem kierujemy sie na południe i po przejściu ok. 300 m dochodzimy do niebieskiego szlaku turystycznego, który, po następnych 1200 m, doprowadzi nas do jaskini. Idąc natomiast od Zelejowej, za ostanim zabudowaniami na zachodnim krańcu wsi, wchodzimy w las i idziemy ścieżką leśną prosto na zachód ok. 800 m i dochodzimy do niebieskiego szlaku. Idziemy nim początkowo na południe a potem na zachód i po ok. 1300 m doprowadzi on nas do jaskini. |
| 7. Forma własności terenu: |
prywatna |
| 8. Nr i nazwa arkusza mapy: |
850 Chęciny |
Obiekty w serwisie Jaskinie Polski CBDG powiązane z tym geostanowiskiem:
Piekło pod Skibami
| 1. Długość: | od: 57 m |
| 2. Szerokość: | od: 1 m do: 5 m |
| 3. Wysokość: | od: 2 m |
| 4. Powierzchnia: | brak |
| 5. Objętość: | brak |
| 6. Wysokość n.p.m.: | 320 m |
| 7. Inne mierzalne cechy: | brak |
| 1. Forma własności obiektu: | prywatna |
| 2. Status: | chroniony |
| 3. Status - uwagi: | Jaskinia jest pomnikiem przyrody. |
| 4. Stan zachowania obiektu: | |
| 5. Położenie | na szlaku turystycznym |
| 6. Dostępność: | łatwo dostępny |
| 7. Ekspozycja: | dobrze wyeksponowany |
| 8. Ranga obiektu: | regionalna |
| 9. Uwagi o położeniu i dostępności: | Jaskinia Piekło jest punktem , otwartego w 2011 r. Szlaku Archeo-Geologicznego. Przy głównym wejściu do jaskini postawiono wówczas dwie tablice informacyjne - jedną, dotyczącą podstawowych danych o jaskini (Fot. 3), drugą, poświęconą legendom o świetokrzyskich czarownicach i diabłach, ktorych figury ustawiono wokół jaskini (fot. 4). Ponadto zagłębienie po szybie eksploatacyjnym zabezpieczono metalową kratą, nad którą przerzucono drewniany mostek (fot. 9). Poprowadzono schodki, po stromym zboczu Góry Żakowej, od jaskini w stronę ostatnich zabudowań miejscowości Gałęzice. Mankamentem tej ścieżki jest fakt, że kończy się ona przy furtce prowadzącej na prywatną posesję, której obejście jest utrudnione przez gęste zarośla. Jaskinia Piekło stanowi rownież przystanek Ścieżki edukacyjnej, prowadzącej z Góry Zamkowej, przez Chęciny i górę Zelejową (fot. 5) do Szewców. |
| 10. Ocena atrakcyjności turystycznej: |
|
| 11. Ocena atrakcyjności dydaktycznej: |
|
| 12. Ocena atrakcyjności naukowej: |
|
| 13. Ogólna ocena atrakcyjności obiektu: | Typowa forma krasowa w wapieniach środkowodewońskich. Widoczne nawiązanie do przebiegu spękań w wapieniach. Dobry, bezpieczny obiekt dydaktyczny do nauki podstaw procesów krasowych prowadzących do powstawania jaskiń. Włączenie jaskini do Szlaku Archeo-Geologicznego i stworzenie, związanej z tym infrasktruktury, |
| 14. Pozostałe uwagi: | brak |
| 1. Regiony strukturalne Polski: |
- Góry Świętokrzyskie (antyklinorium świętokrzyskie)
|
| 2. Wiek geologiczny: | |
| 3.1 Litologia: | |
| 3.2 Forma rzeźby terenu: | |
| 3.3 Geneza: | |
| 4. Opis geostanowiska: | Na stromym, północno-zachodnim zboczu Góry Żakowej zbudowanym z odsłaniających się wapieni dewońskich żywetu - franu, widoczne są otwory prowadzące do pustek skalnych, które łączą się wewnątrz w jedną jaskinię. Wejście główne (fot. 2, 6) prowadzi do poziomego korytarza centralnego, od którego w lewo odchodzi korytarz boczny (fot. 8), zakończony wylotem (fot. 7). Strop korytarza centralnego pokryty jest rzeźbą krasowa w formie komórkowej polewy kalcytowej (fot. 8). Czarne zabarwienie pochodzi od dymu ogniska. W odległości 9 m od głównego otworu wejściowego, w dnie jaskini znajuduje się dół głębokości ok. 1,5 m, zabezpieczony żelazną kratą. Jest to częściowo zasypany szyb górniczy. Niestety nie ma informacji źródłowych na temat czasu jego powstania. Wiadomo jedynie, że istniał już w XVIII w. Nad nim położono drewniany, stylowy mostek prowadzący wgłąb jaskini. Początkowo poziomy, szeroki (4,7 m) i wysoki (2,3 m) korytarz za mostkiem zwęża się i obniża i lekko wznosi do góry. Po ok. 30 m od wejścia, rozgałęzia się i odchodzą od niego dwa wąskie korytarzyki, przechodzące w kominki, których otwory widoczne są w górnej części zbocza (fot. 1). Jaskinia stanowi pustkę krasową, która powstała wzdłuż szczelin ciosowych, prawdopodobnie w plejstocenie. Została poglębioną w wyniku działań górników poszukujących galeny (siarczek ołowiu). Posiada ubogą szatę naciekową składającą się z ww. polewy kalcytowej oraz małych, pojedynczych stalaktytów w głebi korytarza. Nieznaczne fragmenty nacieków i stalaktyty zachowały się jedynie głębszych jej partiach. Obiekt jest suchy, łatwy w penetracji, wymaga sztucznego światła. W nim ujawniają się obecni mieszkańcy. Rozpoznano pająki, motyle, świerszcze, muchówki, ślimaki, nietoperze. Szczegółowa informacja na temat fauny jaskini znajduje się w publikacji Urban (red., 1996), jak również bogata bibliografia dotycząca samej jaskini. |
| 1. Opracowanie: |
|
| 2. Aktualizacje: |
| Autor aktualizacji |
Zakres zmian |
Mader Anna, Złonkiewicz Zbigniew
28.11.2017 07:16:38
|
1. Poszerzono Opis lokalizacji terenu.
2. Wpisano "pomnik przyrody" w Uwgach dot. statusu.
3. Wpisano Uwagi o położeniu i dostępności.
4. Uzupełniono Ogólną ocenę atrakcyjności obiektu.
5. Rozszerzono Opis geostanowiska.
6. Wstawiono 7 fotografii.
typ: User
|
Mader Anna
28.11.2017 07:16:51
|
Aktualizacja karty w ramach projektu Aktualizacja i utrzymanie Centralnego Rejestru Geostanowisk Polski (CRGP) .
typ: Process
|
Romanek Andrzej
29.11.2017 18:43:33
|
Koordynacja i weryfikacja merytoryczna karty
typ: Process
|
Kowalska Maja
01.12.2017 10:58:36
|
Publikacja i udostępnienie karty
typ: Process
|
|
| Autor |
Tytuł |
Publikacja |
Rok wydania |
Uwagi |
ISBN |
| Urban J. (red) |
Jaskinie regionu świętokrzyskiego |
Polskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk o Ziemi, Warszawa. |
1996 |
|
83-900997-2-1 |
| Kotański Z. |
Przewodnik geologiczny po Górach Świętokrzyskich, tom 1. |
Wydawnictwa geologiczne, Warszawa. |
1959 |
|
|
| Stupnicka E., Stempień-Sałek M. |
Poznajemy Góry Świętokrzyskie. |
Wydawnictwo Naukowe PWN. Warszawa. |
2001 |
|
|
|